ยาต้านไวรัสตระกูลเฮอร์ปีส์ (Antiherpetics)

ไวรัสตระกูลเฮอร์ปีส์เป็นกลุ่มของ DNA virus ขนาดใหญ่ที่พบได้บ่อยในมนุษย์ เชื้อที่สามารถก่อโรคในคน ได้แก่ Herpes simplex virus ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคเริม, Varicella zoster virus ที่ทำให้เกิดโรคอีสุกอีใสและงูสวัด, Cytomegalovirus ซึ่งก่อโรคติดเชื้อไซโตเมกะโลไวรัส และ Epstein–Barr virus ที่เป็นสาเหตุของโรคติดเชื้อโมโนนิวคลีโอสิส

ยาต้านไวรัสในกลุ่มเฮอร์ปีส์ส่วนใหญ่ออกฤทธิ์โดยการยับยั้งเอนไซม์ DNA polymerase ของไวรัส ทำให้ไวรัสไม่สามารถเพิ่มจำนวนสารพันธุกรรมได้ตามปกติ ส่งผลให้การแพร่กระจายของเชื้อลดลง ยาบางชนิดยังมีฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ RNA polymerase ร่วมด้วย ยากลุ่มนี้โดยทั่วไปมีผลข้างเคียงค่อนข้างน้อยเมื่อเทียบกับยาต้านไวรัสตับอักเสบหรือยาต้านไวรัสเอชไอวี อีกทั้งยังสะดวกต่อการใช้งาน เนื่องจากมีทั้งรูปแบบยากิน ยาทา และยาฉีด

อย่างไรก็ตาม การใช้ยาต้านไวรัสเฮอร์ปีส์ควรจำกัดไว้ในผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงหรือมีความเสี่ยงสูงเท่านั้น เนื่องจากโรคติดเชื้อเฮอร์ปีส์ส่วนใหญ่ในผู้ที่มีภูมิคุ้มกันปกติมักมีอาการเพียงชั่วคราว ประมาณ 1–3 สัปดาห์ และสามารถหายได้เอง การใช้ยาต้านไวรัสอย่างไม่จำเป็นหรือฟุ่มเฟือยอาจส่งเสริมให้เกิดเชื้อดื้อยา ซึ่งจะกลายเป็นปัญหาสำคัญเมื่อผู้ป่วยมีอาการรุนแรงในอนาคตและไม่มียาที่มีประสิทธิภาพเพียงพอในการรักษา

ตารางด้านล่างแสดงตัวอย่างยาต้านไวรัสที่ใช้รักษาการติดเชื้อไวรัสตระกูลเฮอร์ปีส์ พร้อมข้อบ่งชี้และข้อควรระวังที่สำคัญ

สรุป

ยาต้านไวรัสตระกูลเฮอร์ปีส์มีบทบาทสำคัญในการลดความรุนแรงและระยะเวลาของโรคติดเชื้อไวรัสกลุ่มนี้ โดยออกฤทธิ์หลักผ่านการยับยั้งเอนไซม์ที่จำเป็นต่อการเพิ่มจำนวนของไวรัส แม้ยากลุ่มนี้จะมีความปลอดภัยและใช้งานได้สะดวก แต่การใช้ควรพิจารณาอย่างเหมาะสมตามความรุนแรงของโรคและภาวะของผู้ป่วย เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดเชื้อดื้อยาในระยะยาว ความเข้าใจเกี่ยวกับข้อบ่งชี้และข้อควรระวังของยาแต่ละชนิดจึงเป็นสิ่งสำคัญในการเลือกใช้ยาอย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย